Εκ γενεθλίων αφορμής
Πείτε του Τρελοκαπελά
Πως η Αλίκη δεν μένει πια εδώ.
Στις πόλεις της Έρημης Χώρας πλανιέται,
σε ασπρόμαυρους μαιάνδρους τεθλασμένους,
ευθέως, πλαγίως,
λοξοσκελώς,
επιγείως, υπογείως,
ιππογωνίως.
Πείτε του Τρελοκαπελά
Πως η Αλίκη δεν μένει πια εδώ.
Στις πόλεις της Έρημης Χώρας πλανιέται,
σε ασπρόμαυρους μαιάνδρους τεθλασμένους,
ευθέως, πλαγίως,
λοξοσκελώς,
επιγείως, υπογείως,
ιππογωνίως.
Με αφορμή τα χτεσινά σχόλια διαδικτυακού πρώην "φίλου" που χαρακτήριζε παντελώς αδιάφορη, "ακαδημαϊκή" και άρα δυνητικά επαίσχυντη για την... υστεροφημία μου την πρόσφατη δημοσίευσή μου σχετικά με την άρια της Olympia από τα Παραμύθια του Hoffmann (συγκεκριμένα, ισχυριζόταν πως δεν θα ήθελε να βρίσκεται στη θέση μου αν τυχόν... πέθαινα αύριο και εκείνη ειδικά η ανάρτηση ήταν το τελευταίο κείμενο που θα άφηνα πίσω μου, καθότι αυτό, κατά την "έγκριτη" αποψή του, λίγο πολύ θα αποτελούσε τον έσχατο εξευτελισμό), θα ήθελα να ξεκαθαρίσω τα εξής:

Η μύησή μου στη φιλμογραφία του Christopher Nolan έγινε με σειρά μάλλον ανορθόδοξη. Πρώτοι μου "ξεναγοί" στο σαγηνευτικά ιδιότυπο σύμπαν του υπήρξαν τα ευφάνταστα μυστηριακά Memento (2000) και Inception (2010) και το αδικημένο cult διαμαντάκι Following (1998 - πρώτη του, αν δεν απατώμαι, κινηματογραφική απόπειρα), ενώ χάρη στη Βερίνα ανακάλυψα και αγάπησα το ευρηματικότατο Prestige. Δεν με ενθουσίασε, ωστόσο, το υπερφιλόδοξο Interstellar (2014), μα ούτε και το άνισο Tenet (2020), το οποίο σήμανε την κάμψη του ενδιαφέροντός μου για τον συγκεκριμένο σκηνοθέτη - με αποτέλεσμα να έχω απλώς ακουστά (αλλά στα υπόψιν) τα πολυ-οσκαρικά του Batman Begins (2005), Ο Σκοτεινός Ιππότης: Η Επιστροφή (2012) και το παραπροπέρσινο βιογραφικό Oppenheimer (2023).
Προτού καν δω την πρόσφατη, διαβόητη κατά Nolan Οδύσσεια και λόγω του υπέρμετρου προκαταβολικού ντόρου γύρω από αυτήν, είχα άθελά μου εκτεθεί σε άπειρους αποθεωτικούς επαίνους απ' τη μια πλευρά και ακραίες εκφράσεις βδελυγμίας από την άλλη. Υπήρχαν βέβαια και οι μετριοπαθείς, που εντόπιζαν κάποια θετικά στοιχεία αλλά το σύνολο τους απογοήτευσε, ή που σε γενικές γραμμές τους άρεσε, μα κάτι τους ενοχλούσε επίμονα δίχως να μπορούν να το προσδιορίσουν.
Ο θάλαμος ευωδούσε από τις ανθοδέσμες και τα γλαστράκια που δεν έπαυαν να κουβαλούν οι επισκέπτες, ενώ οι εξεταστές γιατροί ακόμα μελετούσαν τα αποτελέσματα του μυογράφου. Ο ασθενής, βλέπεις, ήταν πανεπιστημιακός διδάκτωρ με ειδίκευση στον Ιωάννη Στοβαίο και ιδιαίτερα αγαπητός στους φοιτητές του. Όχι όμως και στους συναδέλφους του, οι οποίοι μόνο που δεν είχαν ανοίξει σαμπάνιες μαθαίνοντας για την αιφνίδια περιπέτεια της υγείας του και την εσπευσμένη του εισαγωγή στο νοσοκομείο.
Καθώς ουδέποτε με ένοιαξε να ακολουθήσω "οπαδικά" τις εκάστοτε ιδεολογίες/ιδεοληψίες του συρμού ώστε να μη χαρακτηριστώ εχθρός της προόδου και διάφορα άλλα γλαφυρά, με όλο το θάρρος της γνώμης μου διαφωνώ και απογοητεύομαι με τον χειρίστως εννοούμενο "εκσυγχρονισμό" θρυλικών, κοσμαγάπητων ηρώων από την παγκόσμια κλασική λογοτεχνία, που τείνουν να παρουσιάζονται στη μικρή ή στη μεγάλη οθόνη ολοένα και πιο "μεταλλαγμένοι", σε βαθμό ώστε να γίνονται αγνώριστοι και ο αρχικός τους λόγος ύπαρξης να χάνει σχεδόν κάθε νόημα.
Από περιέργεια, ανεβάζω σε διαδικτυακό εργαλείο ανίχνευσης AI (το οποίο, ειρωνικά, λειτουργεί κι αυτό με τεχνητή νοημοσύνη) ένα δοκιμιακό άρθρο μου από το 2008. Το βρίσκει 78% τεχνητό (!) και μου αραδιάζει τρόπους για να... το κάνω πιο ανθρώπινο. "More human than human is our motto", που έλεγε (προφητικά) και ο αείμνηστος Dr. Tyrell.
Όντως, μεγάλο πρόβλημα στον ύπνο το ΕΑΡΑΚΧ, το ΦΡΜΕΤΙς και το ΑΓΚΛΑΙΣ. Άσε πια το ΚΕΧΚΗΣ και το FIXXΣΑ. Ή, όταν εμπιστεύεσαι στην τεχνητή "νοημοσύνη" το λεκτικό διαφημιστικού σου σποτ για μέθοδο καταπολέμησης της αϋπνίας.
Μια δική μου αυτοσχέδια, πειραματική παραλλαγή του αγαπημένου και πολύ δροσιστικού καλοκαιρινού γλυκού με ζελέ και γιαούρτι. Χρησιμοποίησα έτοιμη σκόνη ζελέ λεμόνι γιατί αυτήν είχα στο σπίτι, αλλά και οποιαδήποτε άλλη γεύση μάλλον θα δώσει παρεμφερές αποτέλεσμα. Η κρέμα γάλακτος (κατά προτίμηση light) μπαίνει στη θέση του γιαουρτιού και δίνει γεύση πιο απαλή και "γεμάτη" συγχρόνως. Αντί για καφέ (εγώ έβαλα ένα ατομικό φακελάκι στιγμιαίο εσπρέσο Azera - not sponsored), μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε κακάο σε αντίστοιχη αναλογία. Ενδιαφέρον θα έχει επίσης ο συνδυασμός με κόκκινα ζελέ (φράουλα, κεράσι ή ρόδι).
Εκδόσεις: Ψηφιακή Αυτοέκδοση
Έτος Έκδοσης: 2026
Ηλεκτρονικό Βιβλίο (PDF, A4)
Σελίδες: 50
Εξώφυλλο & Εικονογράφηση: Μάριον Χωρεάνθη
Διάθεση: @ Archive.org
Τη σειρά Μαύρη Χρυσαλλίδα είχαμε αρχίσει να τη βλέπουμε οικογενειακώς όταν πρωτοπροβλήθηκε στην κρατική τηλεόραση (αρχές δεκαετίας του '90), αλλά ύστερα από μερικά επεισόδια την εγκαταλείψαμε. Τον ακριβή λόγο δεν τον θυμάμαι, καθώς έχουν περάσει πολλά χρόνια από τότε. Αν και η κατασκοπεία ως πυρηνικό συστατικό πλοκής είναι συνήθως αβανταδόρικη, συναρπαστική χάρη στη λογοτεχνική και κινηματογραφική "μυθολογία" που την περιβάλλει, στη συγκεκριμένη περίπτωση φαίνεται πως δεν στάθηκε ικανή να μας κρατήσει το ενδιαφέρον ως το τέλος.
Με την ευκαιρία της επαναπροβολής της στο ERTFlix, έκανα μια απόπειρα να την παρακολουθήσω ολόκληρη - μήπως και εντοπίσω τα στοιχεία εκείνα που απέτυχαν να μας καθηλώσουν την πρώτη φορά. Η σειρά (1990) είναι δημιουργία της σεναριογράφου Ηρώς Μάνεση και του σκηνοθέτη Πολ Σκλάβου (Μαντάμ Σουσού, Η Ετυμηγορία), με πρωταγωνιστές την Τζένη Καρέζη (Δεσποινίς Διευθυντής, Μαντώ Μαυρογένους) και τον Κώστα Καζάκο (Κοινωνία Ώρα Μηδέν, Κοντσέρτο για Πολυβόλα), πλαισιωμένους από μια πλειάδα γνωστών και καταξιωμένων ηθοποιών (Αλέκα Κατσέλη, Τίμο Περλέγκα, Γιώργο Κυρίτση, Έφη Ροδίτη, Σοφοκλή Πέππα, Δημήτρη Τζουμάκη, Νίκο Βανδώρο, Σοφία Ολυμπίου, Βασίλη Τσάγκλο, Αντιγόνη Γλυκοφρύδη, Θόδωρο Κατσαφάδο), αλλά και νεότερων, πολλοί από τους οποίους έμελλε να εξελιχθούν στους τηλεοπτικούς, κυρίως, αστέρες της επόμενης δεκαετίας (Βάσια Παναγοπούλου, Αίαντα Μανθόπουλο, Μπάμπη Χατζηδάκη, Αρτό Απαρτιάν, Στέλιο Μάινα, Νίκο Παπαδόπουλο, Ιωάννα Τσιριγκούλη).
Με αφορμή την τραγική κατάληξη της καθηγήτριας Αγγλικών - κατά άκρως ειρωνική, μάλιστα, σύμπτωση την παραμονή της ημέρας που είναι αφιερωμένη στη Γυναίκα και την επομένη της Πανελλήνιας Ημέρας Κατά της Ενδοσχολικής Βίας - θυμήθηκα τα δικά μου χρόνια ως μαθήτρια στο γυμνάσιο και στο λύκειο. Έτυχε τότε να έχουμε έναν δυο καθηγητές οι οποίοι πραγματικά δεν παλεύονταν, μα και μερικοί μαθητές δεν πήγαιναν πίσω. Η συμπεριφορά των τελευταίων προς ορισμένους από τους καθηγητές των μαθημάτων που θεωρούνταν "η ώρα του παιδιού" (αν και μάλλον πταίσμα μπροστά στα όσα μαρτύρια τραβούσε η άτυχη καθηγήτρια) ήταν η κύρια αιτία που δεν επεδίωξα να διοριστώ σε σχολείο. Έκανα βέβαια ιδιαίτερα μαθήματα για πολλά χρόνια και με αρκετά "δύσκολα" παιδιά - άλλο όμως ένα μόνο παιδί που το βλέπεις για καμιά ώρα μια ή δυο φορές την εβδομάδα, και άλλο μια ολόκληρη τάξη.
Ναι, η Ιλιάδα και η Οδύσσεια είναι μεν προϊόντα μυθοπλασίας, ΟΜΩΣ: Άλλο "μυθοπλασία" (fiction) και άλλο ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ, η οποία είναι άρρηκτα συνυφασμένη με τις απαρχές της Ιστορίας κάθε λαού και με την ίδια του την ταυτότητα, εθνική όσο και υποστασιακή. Εξίσου σόλοικο θα ήταν να παρουσιαστεί, λόγου χάρη, ο Gilgamesh σαν Εσκιμώος ή Viking. Οι ορκισμένοι υπέρμαχοι των νεωτερικών αυτών τάσεων χρησιμοποιούν άσκεφτα και εσφαλμένα ορολογία την οποία δεν καταλαβαίνουν (ούτε θέλουν, προφανώς, να κατανοήσουν) και χωρίς να έχουν σε βάθος γνώση του εκάστοτε επίμαχου θέματος, των ιστορικών καταβολών και των παραβολικών του προεκτάσεων. Η τέχνη είναι ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗ, με πραγματολογικό υπόβαθρο απολύτως απαραίτητο ώστε να μπορεί να λειτουργήσει υπερβατικά, συμβολικά/αλληγορικά. Και καμιά (υποτιθέμενη) καλλιτεχνική ελευθερία ή "ποιητική άδεια" δεν αποτελεί άλλοθι ώστε να κάνουμε κυριολεκτικά ό,τι μας καπνίσει (ή ό,τι... καπνίσαμε).
Σήμερα, ύστερα από πολύ καιρό, πεθύμησα μελιτζάνες και είχα την τύχη να βρω ωραιότατες φλάσκες στο μανάβικο της γειτονιάς μου. Η Μικρασιάτισσα γιαγιά μου τις έφτιαχνε μουσακά, ή τις έκοβε χοντρές στρογγυλές φέτες τις οποίες τηγάνιζε ελαφρά και στη συνέχεια τις έψηνε στο φούρνο, στρωμένες με ντοματοπελτέ και ό,τι τυρί ή τυριά υπήρχαν στο ψυγείο (συνήθως φέτα ή ανθότυρο), ενώ η Στερεοελλαδίτισσα μαμά μου προτιμά να τις γεμίζει όπως τις ντομάτες ή να τις τηγανίζει κομμένες σε λεπτές φέτες και βουτηγμένες σε χυλό, κατά κανόνα μαζί με κολοκυθάκια.