Μεγάλες Προσδοκίες (2011)

Εμβληματικό Bildungsroman με μακιγιάζ "σαπουνόπερας τρόμου"

Άλλο ένα χιλιοδιασκευασμένο κλασικό μυθιστόρημα, η διά πένας Charles Dickens αρχέτυπη ιστορία ενηλικίωσης ενός αγράμματου πιτσιρικά από την υποβαθμισμένη αγγλική επαρχία και η μετάβασή του στα σαλόνια της λονδρέζικης ελίτ χάρη στη δωρεά ανώνυμου ευεργέτη, οδηγείται για μια ακόμα φορά στην οθόνη από το κατεξοχήν έμπειρο στο είδος BBC. Λιγότερο σφιχτοδεμένη δραματουργικά και πιστή στο πρωτότυπο από την προηγούμενη τηλεοπτική βερσιόν του Julian Jarrold (ο οποίος τα έκανε βέβαια μούσκεμα στην κινηματογραφική του Επιστροφή στο Brideshead, αποδεικνύεται όμως μια χαρά σκηνοθέτης όταν ΔΕΝ συνεργάζεται με τον Andrew Davies), η προπέρσινη τρίωρη εκδοχή από τους Sarah Phelps (σενάριο) και Brian Kirk (σκηνοθεσία) μπορεί εντούτοις να καυχηθεί για την άψογη απόδοση της ζοφώδους ατμόσφαιρας που διαπνέει το έργο του Dickens, καθώς και για μια Miss Havisham (Gillian Anderson) που τιμά με το παραπάνω την τρομακτική όσο και συγκλονιστικά εύθραυστη, εκούσια εγκλωβισμένη στο τραυματικό της παρελθόν ηρωίδα του βιβλίου. Η "αποψίλωση" της (ομολογουμένως) δαιδαλώδους πλοκής ώστε να χωρέσει σε τρία όλα κι όλα επεισόδια κάθε άλλο παρά τη ζημιώνει, αφήνοντας άθικτα τα θεμελιώδη συστατικά της και προβάλλοντας τον ιδιοφυή χειρισμό των θεμάτων της από τον Dickens, ο οποίος στην ουσία μεταμορφώνει την υπόθεση μιας εξωφρενικής "σαπουνόπερας" σε αριστοτεχνικό thriller με ριζοσπαστικές για την εποχή τους ψυχολογικές και κοινωνικοπολιτικές προεκτάσεις. Θαυμάσια φωτογραφία (Florian Hoffmeister) και μουσική (Martin Phipps) και αλησμόνητες "φάτσες" στους δεύτερους ρόλους: Shaun Dooley (Joe Gargery), Jack Roth (Dolge Orlick), Ray Winstone (Abel Magwitch), David Suchet (Jaggers), Paul Ritter (Wemmick) και ο τετράκις εγγονός του Dickens, Harry Lloyd (Doctor Who, Game of Thrones) ως Herbert Pocket. Ο δωδεκάχρονος Oscar Kennedy (Toast, Sirens) που ενσαρκώνει τον κεντρικό ήρωα Pip σε παιδική ηλικία στέλνει αδιάβαστο ερμηνευτικά τον πανέμορφο ενήλικα πρωταγωνιστή Douglas Booth (Worried about the Boy, Christopher and His Kind), ο οποίος με τη σειρά του κάνει την υποτίθεται εκθαμβωτική αλλά "κατεψυγμένη" καλλονή Estella της Vanessa Kirby (Wasteland, Labyrinth) να φαίνεται... σκέτα κατεψυγμένη (και πολύ μεγαλύτερή του, αν και έχουν μόλις τρία χρόνια διαφορά - όση περίπου και οι χαρακτήρες που υποδύονται).

Scrabble 3D (2010)

Η πολυμορφική μαγεία της λέξης

Ενδιαφέρουσα, σχετικά φρέσκια (και μάλιστα ανοιχτού κώδικα) ψηφιακή βερσιόν του κοσμαγάπητου επιτραπέζιου παιχνιδιού, με τη στοιχειώδη μέθοδο της μεταφοράς και απόθεσης (drag & drop) των γραμμάτων από την "κληρωτίδα" στον πίνακα για το διασταυρούμενο (μετα)σχηματισμό λέξεων σε οριζόντια και κάθετη διάταξη. Διατηρώντας στο ακέραιο τη λογική και τις ιδιότητες του παραδοσιακού Scrabble, η ηλεκτρονική αυτή εκδοχή έχει εμπλουτιστεί με την υποστήριξη λεξικών και αλφαβήτων σε 18 (προς το παρόν) γλώσσες, μεταξύ των οποίων και Ελληνικά, προαιρετικό υπολογισμό της μεγαλύτερης δυνατής βαθμολογίας και των διαθέσιμων συνδυασμών γραμμάτων σε κάθε κίνηση, αυτόματο έλεγχο ενημερώσεων και τη δυνατότητα πολλαπλών τρόπων παιξίματος (εναντίον του εαυτού μας, του υπολογιστή ή και άλλων παικτών απ' όλο τον κόσμο σε πραγματικό χρόνο, εφόσον συνδεθούμε σε δίκτυο). Από το λεπτομερέστατο μενού των Επιλογών μπορούμε να παραμετροποιήσουμε σχεδόν τα πάντα, ως και να ορίσουμε δικούς μας κανόνες για μια μεμονωμένη παρτίδα ή για ολόκληρο το παιχνίδι. Με εξαίρεση τις κάπως δύσχρηστες εντολές (όχι σπάνιο χαρακτηριστικό των γερμανικών προγραμμάτων, τουλάχιστον ώσπου να πάρει κανείς το "κολάι" τους) και τις ενίοτε... ζαβολιές του αυτοματοποιημένου "αντιπάλου", το τρισδιάστατο Scrabble του νεότατου διδάκτορα ψυχολογίας και προγραμματιστή από το Βερολίνο Heiko Tietze είναι μια άρτια στη διεκπεραίωση, επιμορφωτική αλλά και εθιστικά διασκεδαστική πνευματική άσκηση για κάθε ηλικία και επίπεδο γλωσσομάθειας. Διαθέσιμο εντελώς δωρεάν από το SourceForge και τη Softpedia.

Dracula 3D (2012)

Νυχτερίδες, αράχνες & ο κατηραμένος όφις

Μια τριετία μετά το Giallo, που δίχασε το κοινό και σύμφωνα με τους κριτικούς σήμανε οριστικά το τέλος της έμπνευσης για τον Ιταλό μετρ του τρόμου, ο Dario Argento (Βαθύ Κόκκινο, Φαινόμενα) ξαναχτυπά προσθέτοντας άλλη μια - και μάλιστα στερεοσκοπική - εκδοχή στην ήδη μακροσκελέστατη λίστα διασκευών του κατά Bram Stoker Δράκουλα για την οθόνη. Παρότι οι φίλοι του ιδιάζοντος ύφους του θεωρούσαμε αναμενόμενη μια τέτοια κίνηση (που είναι απορίας άξιο πώς και δεν την επιχείρησε όταν ακόμα ήταν στις δόξες του), εδώ φοβάμαι ότι θα αναγκαστώ να συμφωνήσω με τους επικριτές του. Αν το συγκεκριμένο φιλμ είχε γυριστεί καμιά τριανταριά χρόνια νωρίτερα, η αισθητική, τα ειδικά εφέ και η όλη του σκηνοθετική αντίληψη ίσως του έδιναν κάποιο λόγο ύπαρξης. Σήμερα όμως δείχνει σχεδόν θλιβερά παρωχημένο, λες και ο Argento αντιγράφει άτεχνα ή διακωμωδεί ακούσια τον εαυτό του, αλλά και το κινηματογραφικό είδος που κάποτε έπαιζε στα δάχτυλα (αφήστε που τα ψηφιακά γραφικά σε σκηνές όπως εκείνη του Van Helsing στο ξέφωτο, το όνειρο της Mina με τους λύκους στο χιονισμένο δάσος και η μεταμόρφωση του Δράκουλα επίσης σε λύκο προτού επιτεθεί στον Jonathan, μου θύμισαν ΠΟΛΥ ύποπτα το βιντεοπαιχνίδι του 1996 Gabriel Knight 2 - The Beast Within). Όσο και να βάζουν τα δυνατά τους το γοητευτικότατο πρώην μοντέλο του Hugo Boss και νυν φωνητικός (κυρίως) ηθοποιός Thomas Kretschmann (Blade II, The Big Bang) ως απέθαντος αιματοπότης και ο βετεράνος Rutger Hauer (Blade Runner, Το Γεράκι και ο Λύκος) στο ρόλο του ατρόμητου κυνηγού βρυκολάκων Van Helsing, απ' το πρώτο κιόλας δεκάλεπτο η υπόθεση έχει χαθεί. Οι αισθησιακές παρουσίες των Marta Gastini (Mina), Asia Argento (Lucy), Miriam Giovanelli (Tania) και Unax Ugalde (Jonathan - ή καλύτερα κλώνος του Brad Pitt από τη Συνέντευξη με έναν Βρυκόλακα), που δεν κάνουν και πολλά πέρα απ' το να τριγυρνούν ημίγυμνοι και σαν ναρκωμένοι και να ενδίδουν σε αιματηρές περιπτύξεις με τον πρίγκιπα του σκότους, η προσεγμένη φωτογραφία (Luciano Tovoli) και το πανέμορφο soundtrack (Claudio Simonetti) δεν είναι παρά το από σπόντα δελεαστικό κερασάκι σε μια τούρτα που δυστυχώς, δεν τρώγεται με τίποτα. Κρίμα και για τις ως επί το πλείστον καλαίσθητες και ατμοσφαιρικές αφίσες, που θα ήταν ευχής έργο αν η ταινία πραγματοποιούσε έστω και το ένα χιλιοστό απ' όσα υπόσχονται.

LIVE @ ΧΑΜΕΝΗ ΛΕΩΦΟΡΟΣ

Haunted Summer (1988)

Το βιογραφικό thriller που έχασε το δρόμο του

Απ' τις λιγότερο γνωστές και πιθανώς η πιο δυσεύρετη από τις κινηματογραφικές αναβιώσεις του καλοκαιριού του 1816, όταν οι νεαροί ποιητές Byron (Philip Anglim) και Shelley (Eric Stoltz), ο προσωπικός γιατρός και εραστής του Byron John Polidori (Alex Winter), η μελλοντική σύζυγος του Shelley, συγγραφέας Mary Wollstonecraft (Alice Krige) και η εξαδέλφη της Claire Clairmont (Laura Dern) μαζεύτηκαν στην εξοχική βίλα του Byron στις όχθες της γαλλοελβετικής λίμνης Λεμάν, για να περάσουν τις διακοπές τους διαβάζοντας και γράφοντας ποίηση και ιστορίες τρόμου και επιδιδόμενοι σε παντός είδους πειραματισμούς και καταχρήσεις (το φημισμένο μυθιστόρημα Frankenstein ή Ο Σύγχρονος Προμηθέας της Mary Shelley και η νουβέλα The Vampyre του Polidori, στην οποία βασίστηκε όλη η μετέπειτα λογοτεχνική μυθολογία περί βρυκολάκων, Θρυλούνται ως αποκυήματα των επεισοδιακών αυτών "συνεδριών"). Σε αντίθεση με τον καθαρά ακαδημαϊκό χειρισμό του θέματος από τον Ισπανό Gonzalo Suarez (La Loba y la Paloma, El Detective y la Muerte) στο Remando al Viento της ίδιας χρονιάς, ο Τσέχος σκηνοθέτης Ivan Passer (Law and Disorder, The Wishing Tree) προτιμά να κλείσει το μάτι στον Ken Russell (ο οποίος δυο χρόνια πριν είχε ταράξει τα νερά με τον άκρατο ερωτισμό και την ξεσαλωμένη φαντασία του Gothic του), διασκευάζοντας το ψευδοϊστορικό μυθιστόρημα Haunted Summer της Αμερικανίδας βιογράφου διασημοτήτων Anne Edwards. Άνισο όπως και οι ευγενώς φιλόδοξες προθέσεις του Passer, το αποτέλεσμα αδυνατεί να ξεφύγει από τον καθωσπρεπισμό ενός ρομάντζου εποχής που δεν τολμά να αγγίξει παρά με το γάντι τις "επικίνδυνες" περιοχές της πλοκής του. Η μάλλον θεατρική υφή των ερμηνειών και της όλης αισθητικής του φιλμ θα μπορούσε ίσως να αξιοποιηθεί ως άποψη αντί να συμβάλλει απλώς στη "σιδερωμένη" χλιαρότητα του συνόλου, που ελάχιστα μετριάζεται από τα φροντισμένα πλάνα της ομαδικής παράκρουσης προς το τέλος. Ωραία, αν και κάπως ψυχρή η μουσική του Christopher Young (Ο Εξορκισμός της Emily Rose, Μεθυσμένο Ημερολόγιο).

Το Μυστικό του 7ου Δωματίου (1947)

Hitchcock-Lang: 1-0

Μετά τον πρόωρο θάνατο του μεγαλύτερου αδελφού της (Paul Cavanagh), η όμορφη Αμερικανίδα κληρονόμος Celia Barrett (Joan Bennett) πολιορκείται από τον καλοπροαίρετο Robert Dwight (James Seay), αλλά ενδίδει στη σκοτεινή γοητεία του αρχιτέκτονα Mark Lamphere (Michael Redgrave), τον οποίο γνωρίζει και παντρεύεται στο Μεξικό. Σύντομα όμως αρχίζει να το ξανασκέφτεται, καθώς ο σύζυγός της γίνεται όλο και πιο επιθετικός και απόμακρος μαζί της και οι σοκαριστικές αποκαλύψεις για τις συνήθειες, τη ζωή και το παρελθόν του διαδέχονται η μια την άλλη... Από μια ιδέα του θεατρικού συγγραφέα Rufus King βασισμένη στο γαλλικό λαϊκό θρύλο του Γαλαζογένη, με το ανατριχιαστικό σασπένς της φωτογραφίας (Stanley Cortez) και του soundtrack (Miklos Rosza) και τη βαριά σκηνοθετική υπογραφή του Fritz Lang (Metropolis, M), το Μυστικό του 7ου Δωματίου όφειλε να είναι ένα αξιοπρεπέστατο ψυχολογικό thriller στην παράδοση του Hitchcok (Rebecca, Έκσταση) ή του Cukor (Το Φως του Γκαζιού, Διπλή Ζωή). Μα έλα που ακόμα και μια σύμπραξη "ιερών τεράτων" δεν εγγυάται υποχρεωτικά την επιτυχή έκβαση του εγχειρήματος - ιδίως όταν το σενάριο (της τότε φίλης του Lang και πρωτοεμφανιζόμενης Silvia Richards, με την οποία ο σκηνοθέτης ξανασυνεργάστηκε το 1952 στη Σειρήνα του Καμπαρέ) ξεπατικώνει αναίσχυντα τις λογοτεχνικές πηγές του (Charlotte Bronte, Daphne du Maurier), εκχυδαΐζοντας τις φροϊδικές θεωρίες που ήταν προφανώς του συρμού τα χρόνια εκείνα, σε βαθμό ώστε η τελική αιτιολόγηση της ψυχικής διαταραχής του Mark να φαντάζει παράταιρα κωμική (αν πάντως πρόκειται για ηθελημένη παρωδία των αμέτρητων συναφών θεματολογικά ταινιών της εποχής, ως το σημείο αυτό η πλοκή και το γενικό κλίμα του έργου δεν έχουν δώσει κανένα σχετικό στοιχείο). Αδιαμφισβήτητο ωστόσο το εικαστικό ενδιαφέρον του φιλμ, όπως και η ιστορική του αξία, μια και είναι από τα πρώτα που ο Lang γύρισε μεταπολεμικά στην Αμερική.

Story Girl (2011)

Κέλτικη πανδαισία με baroque "παραδρομές"

Έκτο CD των αδελφών Gothard, τριών πολυτάλαντων νεαρών Αμερικανίδων που (ως τώρα, τουλάχιστον) ασχολούνται αποκλειστικά με τη μουσική, τους χορούς και γενικότερα την πολιτισμική κληρονομιά των Κελτών. Δώδεκα παραδοσιακά αλλά και πρωτότυπα ορχηστρικά - με το νοσταλγικό Willow's Waltz και το ξέφρενα ρυθμικό The Three Coins να αναδεικνύουν τη συνθετική δεινότητα και την ερμηνευτική δεξιοτεχνία της Willow, της Greta και της μόλις δεκαεφτάχρονης Solana - και τραγούδια όπου η έλλειψη χτυπητής ιδιαιτερότητας στη γλυκιά και αέρινη κατά τα άλλα υφή των φωνών τους αναπληρώνεται από τον έξυπνο καταμερισμό και την οργάνωση των φωνητικών. Στην επίσημη σελίδα τους αφήνεται να εννοηθεί πως (σχεδόν) τα πάντα, από τις ενορχηστρώσεις των κομματιών, το γύρισμα των βιντεοκλίπ και την προώθηση του υλικού τους ως τις χορογραφίες και την κατασκευή των κοστουμιών για τις ζωντανές εμφανίσεις τους περνούν απ' τα χέρια των ίδιων των κοριτσιών - και αν είναι όντως έτσι, στα αποδεδειγμένα καλλιτεχνικά τους προσόντα πρέπει να προστεθεί και ένα πρώιμα υπερανεπτυγμένο επιχειρηματικό δαιμόνιο. Η έκπληξη της αφηνιασμένης (και πιθανώς... ανιστόρητης) ostinata baroque πινελιάς στη διασκευή του πασίγνωστου και χιλιοτραγουδισμένου Scarborough Fair προδίδει μια διάθεση ανυπακοής στις μορφολογικές επιταγές του μουσικού είδους που υπηρετούν, η οποία αξίζει να εξερευνηθεί περισσότερο σε μελλοντικές δημιουργικές αναζητήσεις τους.

Τελευταία Κραυγή (2009)

Οι τερατώδεις προνύμφες της εφηβείας

Κινηματογραφική μεταφορά του ομότιτλου διηγήματος του John Connolly (και πρώτη αμερικανική ταινία μεγάλου μήκους για το νεαρό Ισπανό Luiso Berdejo, σεναριογράφο των ψευδοντοκιμαντέρ ψυχολογικού τρόμου [Rec] και Καραντίνα και του ιδιότυπου thriller Imago Mortis), με τον Kevin Costner (Silverado, Οι Αδιάφθοροι) στο ρόλο του άρτι διαζευγμένου συγγραφέα John James, ο οποίος μετακομίζει με τα δυο του παιδιά - τη θυμωμένη έφηβη Louisa (Ivana Baquero) και τον ευαίσθητο μικρούλη Sam (Gattlin Griffith) - σ' ένα σπίτι στην ύπαιθρο με... φονικό (φυσικά) παρελθόν. Όταν η συμπεριφορά της Louisa αρχίζει να επηρεάζεται όλο και πιο επικίνδυνα από έναν ινδιάνικο τύμβο που σχετίζεται με παλιούς τοπικούς θρύλους και αρχαίες τελετές γονιμότητας, ο John προσφεύγει στον "εναλλακτικό" επιστήμονα Evan White (Noah Taylor) προκειμένου να διαλευκάνει το μυστήριο και να προστατέψει την οικογένειά του... Παρ' όλο που διαθέτει όλα τα δομικά υλικά μιας ζοφερής παραβολής για την έλευση της ενηλικίωσης (και κατ' επέκταση της σεξουαλικής ωρίμανσης) που μεταβάλλει το χαρακτήρα των παιδιών και τα απομακρύνει συναισθηματικά από τους γονείς τους, το άνισο, αμήχανο σενάριο του πρωτάρη John Travis (The Haunting of Molly Hartley) μένει στις υποσχέσεις, αφήνοντας συνεχώς νύξεις για κάποια εντυπωσιακή εξέλιξη που ουδέποτε υλοποιείται και καταλήγοντας σ' ένα απότομο, μάλλον ακατανόητο (αν και ευφάνταστα κινηματογραφημένο) φινάλε, το οποίο χάνει θεαματικά τη μάχη με τα... από μηχανής κλισέ του είδους. Η συνεπής και συχνά ευρηματική σκηνοθεσία του Berdejo, το "στοιχειωμένο" soundtrack του Javier Navarrete (Ο Λαβύρινθος του Πάνα, Byzantium) και η ονειρική φωτογραφία του Francesco "Checco" Varese (True Blood, Κάτω από το Ίδιο Φεγγάρι) σχεδόν πάνε στράφι, μαζί με τη δωρικά ελκυστική παρουσία του Costner και τις συμπαθέστατες ερμηνείες των μικρών πρωταγωνιστών.

Πανδαιμόνιο (2000)

Το όραμα και η αγωνία της ποιητικής έκφρασης

Ριζοσπαστικά μοντέρνα προσέγγιση της φλογερής φιλίας ανάμεσα σε δυο "ιερά τέρατα" των ευρωπαϊκών γραμμάτων και πρωτεργάτες του ρομαντικού κινήματος, τους Άγγλους ποιητές Samuel Taylor Coleridge και William Wordsworth, η οποία έληξε άδοξα μαζί με τη συνεργασία τους μόλις ο δεύτερος άρχισε να εποφθαλμιά το Βασιλικό Βραβείο Ποίησης. Ο κατά δική του ομολογία ένθερμος θαυμαστής του Coleridge, σκηνοθέτης Julien Temple (Στον Πλανήτη Γη τα Κορίτσια Είναι Εύκολα, Η Γοητεία της Οργής) και ο σεναριογράφος Frank Cottrell Boyce (Το Φιλί της Πεταλούδας, Κωδικός 46) μεροληπτούν αφειδώς υπέρ του, στηλιτεύοντας την ιδιοτελή φιλοδοξία και την ατιμία, τελικά, του Wordsworth απέναντι σ' έναν γνήσια χαρισματικό άνθρωπο που του πρόσφερε χωρίς όρους ή όρια την εκτίμηση, την εμπιστοσύνη και την αγάπη του. Με σεβαστή προϋπηρεσία στα μουσικά ντοκιμαντέρ, ο Temple τολμά να αψηφήσει την ιστορική ακρίβεια για να δώσει στο βιογραφικό αυτό δράμα τη μορφή ενός εκτεταμένου βιντεοκλίπ γυρισμένου με σχεδόν βέβηλα σύγχρονη τεχνοτροπία και αισθητική, μπαίνοντας κυριολεκτικά στο μεγαλοφυώς "λοξό" μυαλό του ήρωά του και απεικονίζοντάς τον σαν έναν επαναστάτη ροκά αιώνες μπροστά απ' την εποχή του, που η οραματική του σχιζοφρένεια και η εξάρτηση από τα παραισθησιογόνα τον περιθωριοποίησαν και τον απομόνωσαν από τον κοινωνικό αλλά και τον οικογενειακό του περίγυρο. Συνταρακτικοί οι Linus Roache (Ο Ιερέας, Τα Φτερά της Αγάπης) και John Hannah (Τέσσερις Γάμοι και Μια Κηδεία, Οι Λέξεις) ως Coleridge και Wordsworth αντίστοιχα, όπως και η Emily Woof (Άντρες Έτοιμοι για Όλα, Velvet Goldmine) στο ρόλο της επίσης ποιήτριας, υπερευαίσθητης και ονειροπαρμένης Dorothy (μικρότερης αδελφής του Wordsworth, του οποίου η ηθοποιός είναι μάλιστα μακρινή συγγενής), πλαισιωμένοι ιδανικά από τη λαγαρή φωτογραφία του John Lynch (Incubus, Comes a Bright Day), το "ξεχαρβαλωμένο" μοντάζ του Niven Howie (Δυο Καπνισμένες Κάνες, Γυρίστε το Γαλαξία με Οτοστόπ) και την υφολογικά ευέλικτη μουσική του Dario Marianelli (V for Vendetta, Εξιλέωση).

ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Αναλυτικότερη παρουσίαση της ταινίας ΕΔΩ.

Η Κλεψύδρα (1973)

Στον αστερισμό της κλεψύδρας

Θαρραλέα (αν όχι παράτολμη) απόπειρα του εικονοκλάστη Πολωνού Wojciech J. Has (Το Χειρόγραφο που Βρέθηκε στη Σαραγόσα, The Codes) να μεταφέρει στη μεγάλη οθόνη το σπονδυλωτό μυθιστόρημα Sanatorium under the Sign of the Hourglass (Σανατόριο στον Αστερισμό της Κλεψύδρας, 1937) του αδικοσκοτωμένου στη διάρκεια της γερμανικής κατοχής συμπατριώτη του, πρωτοπόρου ζωγράφου και συγγραφέα Bruno Schulz (ενδιαφέρουσα, αν όχι και εσκεμμένη η αντεστραμμένη συμμετρία των τελευταίων δυο ψηφίων στις χρονολογίες έκδοσης του βιβλίου και κυκλοφορίας του φιλμ). Όταν ο Josef (Jan Nowicki) επισκέπτεται τον ηλικιωμένο πατέρα του, Jakub (Tadeusz Kondrat), που πεθαίνει παρατημένος σε γηροκομείο, "διακτινίζεται" αναπάντεχα σε μια παράλληλη διάσταση ύπαρξης, όπου πρόσωπα, περιστατικά και θραύσματα αναμνήσεων από διάφορα στάδια της ζωής του μπερδεύονται και ενσωματώνονται σε σουρεαλιστικές φαντασιώσεις και αλλόκοτα ενορατικές εικόνες από το μέλλον και την ιστορία. Με φόντο τους ερειπωμένους τοίχους του μουντού, σχεδόν έρημου ιδρύματος, οι λαβύρινθοι των συνειρμών που γεννά η συνείδηση και το υποσυνείδητο καταπίνουν κάθε αίσθηση χρονικού προσανατολισμού και γραμμικής πορείας των γεγονότων. Τα έντονα περιγράμματα και οι άφοβες χρωματικές αντιθέσεις της φωτογραφίας (Witold Sobocinski) σοκάρουν με την επιθετική ομορφιά τους, θυμίζοντας ζωγραφικές συνθέσεις του Arcimboldo ή του Escher. Ποιητικό μοντάζ από τη Janina Niedzwiecka (Scorpio, Virgo and Sagittarius, The Gorgon Case) και σοφά ζυγισμένο, ρωμαλέο soundtrack από τον κινηματογραφικό συνθέτη, μαέστρο και μετέπειτα ιδρυτή της ξακουστής Πολωνικής Ορχήστρας Δωματίου Jerzy Maksymiuk (Pastorale Ηeroica, Who Is That Man?). Ίσως όχι για όλα τα γούστα, αλλά οπωσδήποτε μια απ' τις ταινίες σταθμούς του σύγχρονου σινεμά.

Εξωπραγματικότητα (2006)

Σκοτεινή αλληγορία σε εκθαμβωτικές αποχρώσεις

Ιδεολογικά μεγαλεπήβολο, εξαίσιο εικαστικά remake της παιδικής βουλγαρικής ταινίας του 1981 Υο Ηο Ηο (του πρώτου σκηνοθέτη από τη Βουλγαρία που υπήρξε υποψήφιος για το Χρυσό Φοίνικα στο Φεστιβάλ των Κανών, Zako Heskiya) από τον Ινδό Tarsem Singh (Το Κελί, Καθρέφτη, Καθρεφτάκι μου), βασισμένη στο πρωτότυπο σενάριο του βετεράνου Valeri Petrov (Wenn die Rosen Τanzen, A Shooting Day). Στα μέσα της δεκαετίας του '20, ο νεαρός Αμερικανός κασκαντέρ του βωβού Roy Walker (Lee Pace), στον οποίο η αυτοκτονία έχει γίνει έμμονη ιδέα ύστερα από μια ερωτική απογοήτευση και το ατύχημα που τον άφησε παράλυτο απ' τη μέση και κάτω, γνωρίζεται με τη μικρή Alexandria (Catinca Untaru), κόρη Ρουμάνων προσφύγων, στην κλινική όπου νοσηλεύονται και οι δυο - εκείνη με σπασμένο χέρι - και εκμεταλλεύεται τη μεταξύ τους συμπάθεια προκειμένου να υλοποιήσει το σκοπό του. Αρχίζει λοιπόν να της αφηγείται μια σειρά από ιστορίες δικής του επινόησης, ζητώντας της να του προμηθεύει κρυφά μορφίνη από το φαρμακείο της κλινικής ως αντάλλαγμα για τη συνέχειά τους. Καθώς περνούν οι μέρες και χάρη στη φαντασία του κοριτσιού, το παραμύθι παρεμβαίνει βαθμιαία στην πραγματικότητα και συγχέεται μ' αυτήν, ώσπου η Alexandria υποψιάζεται τι ακριβώς πάει να κάνει ο Roy. Θα καταφέρει να τον αποτρέψει χρησιμοποιώντας το ίδιο του το τέχνασμα; Με θέμα ελεύθερα εμπνευσμένο από το διήγημα του J. D. Salinger Ο Άνθρωπος που Γελά (The Laughing Man, 1949), το οποίο με τη σειρά του κλείνει το μάτι στο ομότιτλο εμβληματικό μυθιστόρημα του Victor Hugo, οι Χίλιες και Μια Νύχτες διασταυρώνονται με την ακατάσχετη οπτική ποίηση του Wojciech J. Has (Το Χειρόγραφο που Βρέθηκε στη Σαραγόσα, Η Κλεψύδρα) σ' ένα κινηματογραφικό χάρμα οφθαλμών με βαθύ συναισθηματικό και υπαρξιακό υπόστρωμα που συγκλονίζει. Οι αψεγάδιαστες ερμηνείες της τότε εννιάχρονης, πρωτοεμφανιζόμενης Untaru - η οποία αντικαθιστά επάξια τον εκπληκτικό Viktor Chouchkov (Leonid) του Yo Ho Ho - και του "χαμαιλέοντα" Pace (Soldier's Girl, Pushing Daisies) πείθουν και συνεπαίρνουν, ενώ εκτός απ' τα υπέροχα σουρεαλιστικά κοστούμια της πρόσφατα αδικοχαμένης Eiko Ishioka (Mishima, Δράκουλας), τα ονειρικά σκηνικά (Riccardo Pugliese & Cynthia Sleiter) και την αριστουργηματική φωτογραφία του Colin Watkinson (Entourage, Monday Mornings), ειδική μνεία αξίζει και η επική μουσική επένδυση του Krishna Levy (Εlodie Bradford, Whatever Lola Wants).